اردک

2008-11-14T23:23:00.000-08:00

2008-11-14T23:13:00.000-08:00

2008-11-14T23:11:00.001-08:00

حیات غفلت رنگین یک دقیقه "حوا" ست

2008-10-26T09:00:00.000-07:00

یک روز

2008-10-23T19:37:00.000-07:00

چه درد سوزناکی، چه دل آشوبی. چه روزگار وحشتناکی‌ای خدا!‌ای کاش می‌‌توانستم با یک کلام بخندانمش. می‌‌توانستم دستش را بگیرم و دور این شهر قدیمی قدم بزنیم و با هم شعر بگوییم.‌ای کاش می‌‌توانستم، دستش در دستم، دو چشمش را نگاه کنم، بدون ترس. دوستش دارم، چنا نش دوست می‌‌دارم که آن دم که فکرش را می‌‌کنم بغضی را در گلویم حس می‌‌کنم. قلبم مثل یک اسب وحشی در سینه‌ام ابراز وجود می‌‌کند. این دفعه دیگر نمی‌‌خواهم تنها باشم. این دفعه دیگر نمی‌‌خواهم برای سالها سرم را با نامه نویسی گرم کنم، درویشانه در گوشهٔ عزلت نشینم و فقط بیاندیشم. یک بار کافیست، یک بار برای چهار سال دیوانهٔ یک فرشته شده بودم و از خر شیطان پایین نیامدم. برای خودم چه مغلطه‌های که نبافتم. "عشق صدای فاصله هاست" و "عشق فقط راهیست که خودم را بشناسم" و از این جور حرف ها. شاید به درد آن زمانها می‌‌خردند، اما حالا نه. این دفعه هر جور شده حداقل خودم را به جایی می‌‌رسانم که لایقش باشم. احترامش را به دست می‌‌آورم. و روزی برای اولین بار به دختری می‌‌گویم، "دوستت دارم".

لحظه ی دیدار ~ مهدی اخوان ثالث

2008-10-21T14:41:00.000-07:00

بخوانید

گوش دهید

لحظه ی دیدار نزدیک است
باز من دیوانه ام ، مستم
باز می لرزد ، دلم ، دستم
باز گویی در جهان دیگری هستم
های ! نخراشی به غفلت گونه ام را ، تیغ
های ، نپریشی صفای زلفکم را ، دست
و آبرویم را نریزی ، دل
ای نخورده مست
لحظه ی دیدار نزدیک است

Glossary:
لحظه = lahze = time or moment
دیدار= didār = seeing or meeting
باز = bāz = once again
مستم = mastam mast + hastam = I am drunk
می لرزد = milarzad = it trembles
گویی = goo-ee = perhaps
دیگری= digari = a different
نخراشی = nakharāshi na + kharāshi = do not scratch
غفلت= gheflat = heedlessness
گونه= gune = cheek
تیغ = tigh = razor
نپریشی = naparishi na + parishi = do not mess up, disturb
صفا= safā = purity, order, cleanliness
زلفکم = zolfakm; zolf (lock of hair) + ak (diminutive) + am (my) = my little lock
آبرویم را نریزی= āberuyam rā narizi = literally: do not spill the water of my brow, ie. do not humiliate me
نخورده مست = nakhorde mast = one who is drunk without wine

"عشق صدای فاصله هاست"

2008-10-18T07:51:00.001-07:00

کشتی‌ راه افتاد، و آن چند لحظهٔ عشق، لحظه‌های که فقط با راه افتادن قایق تبدیل به عشق شده بودند تنم را لرزاندند و گریستم. باد چشمان اشک آلودم را سوزاند. دم رفتن تنها به من یک بوسه داد و یک کیسهٔ کوچک که دور و برش پر از گلدوزی ترحهای گل‌های محل، خروسی که ما را بیدار می‌‌کرد، الاغی که سوارش می‌‌شدم، یک برهٔ سفید با زنگولهٔ مسی دور گردنش....

صبر کردم تا دیگر تصویرش در میان مه دریا تبخیر شده بود، تصویر ابروهای مشکینش تبلیل به دو بال سفید یک پرندهٔ دریایی. کیسه را آهسته باز کردم. پر بود نه از آن چه که می‌‌خواستم، بلکه آن چه که می‌‌خاست همراه من باشد.

یادم آمد که عاشق شده بودم

2008-10-16T18:04:00.000-07:00

این بار تصویر یک دختری را دیدم. یادم آمد که عاشق شده بودم. دختری با موی سیاه و چشمان بزرگ و چهرهٔ تیره. خوب یادم آمد. دختری بود مانند نقاشی‌های قدیمی. آن قدر زیبا و خوش صورت بود که هر وقت می‌‌دیدمش، می‌‌خندیدم. لابد از هولم، لابد از ترسم که شاید مرا کنار گذارد. ترس و وحشت همسفران عشق بودند و هستند. با او گفت و گوهای زیادی داشتم. البته خدش هیچ وقت در این گفت و گوها حضور نداشت. همش فقط من بودم که خیال می‌‌کردم دارم باهاش صحبت می‌‌کنم. "بله، می‌‌دانید، من هم مثل تو دوست دارم که این زندگی‌ را کنار گذارم. دوست دارم با تو از این مملکت دور از وطن فرار کنم و به یک ده کوچکی سفر کنم. و آنجا من و تو با هم در یک خانهٔ خشتی زندگی‌ می‌‌کنیم. من لباس رنگارنگ بر تن می‌‌کنم، با نخشهای گل گلی‌. من و تو با هم معلم خواهیم بود، معلم کودکان خوشگل و خندان. عصرها با مردم ده در مزرعه کار می‌‌کنیم، زمین را شیار می‌‌کنیم. خدمان بچه دار نمی‌‌شویم. وقتی‌ حوصلهٔ ما از این ده و مردمانش سر رفت، با هم برویم مسافرت. سوار یک اسب می شویم و من دستانم را بر شانه هایت می‌‌گذارم. اسب که می‌‌تازد باد دامنم را می‌‌رقساند."

تصویر دختر تبدیل شده بود به تصویر یک کشتی‌ بادی. کتاب را بستم.

یک ضربلمثل تیلوگو

2008-09-26T14:30:00.000-07:00

2008-09-22T11:38:00.000-07:00

از جای خودم پا شدم. چشمانم را مالیدم و دور و برم را نگاه کردم. صبح شده بود و پرتوهای کمرنگ طلوع نوبر اتاق را پر کرده بود. فانوس خاموش، در چوبین قهوای، فرش بختیاری و پنجره‌های گرد رنگارنگ. همش همان جور که شب پیش دیده بودم. خمیازه کشیدم و قدم برداشتم به سمت در. ناگاه متوجهٔ جا کتابی شدم، و آن کتاب سهرامیز عجیب را یاد کردم، با آن شعر محلی ساده اش. کتاب سر جای خدش بود. جلد ساده، آبی‌، مثل فیروزه. دو باره کتاب را باز کردم.

اتاق

2008-09-14T15:43:00.001-07:00

در چوبین باز شد. وارد اتاق شدم. یک قالیچهٔ بختیاری. چند پشتی ترکمنی. اتاق کوچک. شب بود، هوا تاریک بود. یک فانوس در کنار اتاق. نور گرم آن اتاق را پر می‌‌کند. چند پنجرهٔ گرد، با شیشه‌های رنگارنگ. در آرام آرام پشت من بسته می‌‌شود. در چوبین قدیمی، با طرحهای هندسی، قدیمی، سنتی. دیوارهای گچی، قهوای رنگ، رنگ روشن، خاکی، تمیز. دمپای هایم را بر می‌‌دارم. می‌‌گذارم روی یک جا کپشی. جا نماز هست، با تسبیح، مهر، تا شده، منظم در کنار اتاق. جا کتابی، نزدیک زمین. چند کتاب با جلدهای نا آشنا. کتابی را بر می‌‌دارم، باز می‌‌کنم، صفحهٔ صاف، بی‌ کلام، رنگ دیوار. نقطهٔ جوهر بر روی صفحه پدیدار می‌‌شود. نگاه می‌‌کنم. یک گرداب ملایم می‌‌بینم، با دانه‌های جوهر، سیاه و سفید، رقصان، قلتان. کلمه صورت می‌‌گیرد، جمله، بیت، یک شعر. چوپانی شعر را خوانده بود و اکنون او را یاد می‌‌کنم. کتاب را بستم، دو باره باز کردم. از شعر خبری نبود، و هر چند فکر کردم بیتهای شعر به یادم نمی‌‌آمدند. تصویر چوپان کمرنگ شد. کتاب را گذاشتم سر جای خدش. نشستم روی فرش بختیاری، تکیه دادم بر پشتی ترکمنی. شعلهٔ فانوس را تماشا کردم. خواب.

ترانهٔ اویغور

2008-09-11T22:44:00.001-07:00

یک ترانۀ زیبا از همسایگان اویغورمان٬ یک قم ترکزبان در چین. ببین چه گانه بی آن که زبان این ترانۀ دلسوز را بفهمیم, درد یک انسان را حس می کنیم. به راستی که انسانها هر جا که باشند مثل هم عاشق می شوند و هنگام سختی یک درد را می کشند.

همت

2008-09-10T15:16:00.000-07:00

درست کار کردن، از وقتم استفادهٔ تمام را کردن...بزرگ‌ترین مشکلهای زندگی‌ من هستند. زمانی‌ که کودک بودم همه چیز واضح بود، روشن بود. می‌‌دانستم چه کار باید کرد، کجا باید رفت و کی‌ باید خوابید. حالا همه چیز زیر و رو شده است. یواش یواش دارم متوجه می‌‌شوم که کاری نیست که باید انجام دهم، جایی‌ نیست که بایستی بروم. بلکه من ناخدای کشتی‌‌ام هستم. منم که باید تصمیم بگیرم که در زندگی‌ به کجا باید بروم یا نروم. منم که باید جهت این کشتی را معین کنم.

حالا، کجا برویم، امشب را چه گانه بگذرانیم؟ من می‌‌دانم. چند ا نامه می‌‌نویسم، چند تا مقاله می‌‌خانم و مشقهای فردا شب را انجام خواهم داد. چرا که نه. سپس به خانه باز می‌گردم، یک قضایی‌ می‌‌خورم و می‌‌خوابم تا فردا. فردا شب با چند تا از دوستان ایرانی جمع می‌‌شوم و یک چای می‌‌خرم. آدم تو زندگی‌ همیشه نباید خدش را اذیت کند و الکی‌ زور بزند. گاهی‌ اوقات آدم باید راحت و آرام یواش یواش قدم بزند و فکری از آن اهداف والا نکند.

خواب

2008-09-09T22:47:00.000-07:00

امشب خواب از سرم پریده است. رفت که رفت و دیگر باز نمی‌‌گردد. این را قبول کردم و هنوز خودم را در کتاب خانه حبس کردم. نمی‌‌دانم اگر به خانه بر خواهم گشت یا نه. نمی‌ دانم چه گانه این شب را گزرانم. فقط می‌‌دانم که خواب از سرم پریده است. می دانم که رفت و دیگر باز نمی‌‌گردد که نمی‌‌گردد. می‌‌دانم که خستگی‌ جانم را خرده. شبح یک روز ناتمام، روح یک روز هدر گشته به دنبالم آمده است. با صدای آرام می‌‌گوید، "من نخواهم مرد، من جوانمرگ نخاهم گشت، هنوز کار دارم و تو به من کم لطفی‌ کردی. فکر می‌‌کنی‌ به این راحتی‌ می گذارم تو از چنگ من خالاص شوی و مرا به فراموشی ابدی محکوم کنی‌؟"

تعدد و آرامش

2008-09-08T21:04:00.000-07:00

دروغ چرا، ماه رمضان سال پیش اصلا به من سود معنوی نرساند. در عین حال ماه رمضان آموزنده‌ای بود. سال پیش این موقعه من در به بههٔ یک بحران فلسفی‌ و روانی‌ بودم. هیچ نمی‌‌دانستم کی‌ بودم و به کجا می‌‌رفتم. احساس می‌‌کردم که در دنیا تنها بودم و هیچ کسی‌ درد تنهای مرا درک نمی‌‌کرد. من جمله در کلاس فلسفه موضوع جبر و اختیار بود و من سخت درگیر این مسأله بودم. هیچ نمی‌‌دانستم اگر اصلا در زندگی‌ تصمیم آزادانه می‌‌گرفتم یا نه. شبهای بسیاری را می‌‌گذراندم، قدم زنان در میان کوچه پس کوچه و خانه‌های عصر انقلاب آمریکا شهر کوچکم.

صبح تا شب گرسنگی و تشنگی می‌‌کشیدم و وقت افطار که می‌‌شد یک غذای کوفت می‌‌کردم و می‌‌گرفتم میخوابیدم تا صبح روز بعد. گاهی‌ اوقات یک کوزه آب و یک دانه خرما می‌‌گذاشتم بغل تختم که سحر اصلا از تختم پا نشم. دو سه قلپ می‌‌خوردم و دو باره سرم را می‌‌گذاشتم روی بالش. خسته و مرده پنج دیقه قبل از شروع کلاس پا می‌‌شدم و بی‌ آن که حتا دستی‌ بر سر و صورتم بمالم به کلاس می‌‌دویدم. همان طور که شلپ شلپ راه می‌‌رفتم نم نم چمنها از لای دمپایم جوراب شلوارم را خیس می‌‌کرد. یه چی‌ میگم یه چی میشنوی! وضع بعدی داشتم.

امسال ماه رمضان آن قدر بد نیست اما دلم سخت برای خانوادهٔ عزیزم تنگ شده. افسرده و بی‌ حال نیستم، و یک جمع خشذوق مسلمان پیدا کردم که هر شب با هم یک جای افطار می‌‌خریم. می‌‌دانید، من از جمع مسلمانان این کشوار خیلی‌ راضی‌ هستم. همه با یک دیگر دوست و رفیق و محترم هستند.

در بین مسلمانها تعدد چشمگیری هست. در طول روز هر کسی‌ هر جور دوست دارد زندگی‌ می‌‌کند. یک دوست دارم هر وقت دنگش بگیرد روزه می‌‌گیرد. لا بد اگر این بد بخت تو ایران زندگی‌ می‌‌کرد همه بهش ایراد می‌‌گرفتن و میزدن تو سرش تا دیگر دین و ایمان را می‌ گذاشت کنار. اما اینجا نه. اینجا آدم می‌‌تواند آرام آرام مسلمان باشد. بداند که هر تصمیمی که می‌‌گیرد آزادانه گرفته است، هر نمازی که می‌‌خواند یا نمی‌‌خواند احترام دیگران را دارد.

ایرانیان اینجا را نیز دوست دارم. اغلب بچه‌های آرام و متفکری هستند. بعضی‌ از ما مسلمان هستیم و بعضی‌‌ها صد در صد بی‌ دین و لا مذهب. باز با هم دوست هستیم و هم دیگر را کمک می‌‌کنیم. دنیا دنیای متعددی هست و ما باید آن تعدد را بپذیریم.

2008-09-07T11:38:00.000-07:00

کار دارد پشت سر هم جمع می‌‌شود. کتابها، صفحات، کلمه بعد از کلمه. این واژه‌های بی‌ پایان دارند مرا به کدام سو می‌‌کشاند؟ امروز تاریخ چین و ما چین، فردا ژاپن و ایتالیا و خاور مثلا میانه...

تاریخ بشریت زیادی بزرگ است، وسیع است برای یک شاگرد مسکین!‌ ای کاش می‌‌توانستم بنشینم در یک کتابخانه، در یک ساختمان کوچک در میان شنهای بی‌ پایان یک صحرا.‌ای کاش که می‌‌توانستم روز‌هایم را با مکالم و مطالعه بگزرانم و هیچ فکر خواب و خور نباشم.

2008-09-02T19:27:00.001-07:00

روز دوم رمضان به پایان رسیده است. چه قدر خوب که رایانهٔ خودم را خانه جا گذشتم و به دانشگاه نیاوردمش. این طور دیگر وقت خودم را الکی‌ تلف نمی‌‌کنم با علاف گشتن دور اینترنت. حالا در کتاب خانه برای حفظ آبرو اگر هم شده باید کار کنم.

از پسته و دریا

2008-09-01T08:15:00.000-07:00

اولا آغاز ماه مبارک رمضان را به تمام دوستان تبریک میگویم. از سفر خود به مراکش و جنوب اسپانیا باز گشتم و روز اول مدرسه را شروع کردم. مراکش سرزمین جالبی‌ است، یک سرزمینی که بی‌ گمان به او باز خواهم گشت. به نظر من، خیلی‌ چیز‌ها هست که ما ایرانیان می‌‌توانیم از دوستان مراکشی مان یاد بگیریم. در روز‌های آینده ملاحظه‌های خودم را در باره این دو کشور را می‌‌نویسم.

----
سوار یک کشتی‌ شدم. از بندر تریفا در اسپانیا راه افتادم و وارد مه دریای مدیترانه شدم. ساحل بندر تریفا اندک اندک پنهان شد و برای اولین بار دور و برام را نگاه کردم و چیزی جز آب ندیدم. کشتی‌ ما بزرگ و امن بود اما هنوز وقتی‌ دیدم که دیگر خبری از ساحل نیست، برای یک لحظه دچار ترس و لرز شدم. برای اولین بار خوب فهمیدم که آن "سبکباران ساحل ها" کیا هستند.

کشتی‌ پر بود از جهانگردان، سیاحان و مهاجران مراکشی که برای تعطیلات به خانه‌های خود باز می‌‌گشتند. داخل کشتی‌ یک دکان بود که خرت و پرت و خوردنی می‌‌فروخت. در آنجا یک پاکت کوچکی پیدا کردم که به زبان اسپانیولی نوشته بود pistachos de iran. از این که یک جنس ایرانی را در خارج دیدم بسیار خوشحال شدم. در آمریکا به دلایل تحریم و سیاست بازی چنین چیزی هر گز دیده نمی‌‌شود. از حرصم دو بسته پستهٔ ایرانی به قیمت وحشتناک خریدم و لف لف آنها را بلعیدم. هیچ پسته مثله پستهٔ وطن نیست! می‌‌دانید، به نظر من پسته خوردن باید کاملا از مسائل سیاسی جدا گردد. حتا مردم اسرایل پسته‌های ایران را ترجیح می‌‌دهند.

الله الله یا بابا!

2008-08-18T13:34:00.000-07:00

دارم به اسپانیا و مراکش می‌ روم! خدا حافظ!

سیدی منصور

يا ... يا... يا يا ... يا يا ... يا ... يا ... عيوني
ای ... ای .... ای ... ای .... چشمم
الله الله يا بابا و السلام عليك يا بابا ، سيدي منصور يا بابا و نجيك نزور يا بابا
الله الله ای بابا ، سلام بر تو ای پدر ، آقای من پیروز باشی ، ای پدر می آییم و تو را زیارت می کنیم
هاي هاي هاي أشهد بالله يا بابا، ما عشقت سواه يا بابا
گواهی می دهم ای بابا جز او عاشق کسی نشدم
جرح الحبيب يا بابا علاش صعيب يابابا ، شحال يتيم يا بابا، ملهوف عليك يابابا
ای بابا چرا زخم معشوق سخت است ؟ همچون یتیمان سرگشته ی تو هستم ای بابا
و نجيك يا سيدي و نجيك يا سيدي، بشموع في إيدي بشموع في إيدي
شمع در دست ای آقای من نزد تو می آییم
و النار في قلبي و النار في قلبي ، تحرق وريدي تحرق وريدي
آتش قلبم رگ گردنم را می سوزاند
ياي ياي ياي و كحيل العين يا بابا ، حلو الخدين يا بابا
زیبا گونه ای ای بابای من ( گونه های تو زیبا هستند ) و با چشمان سرمه زده
حلو و مغرور يا بابا ، وعيونه بحور يا بابا ، و غرقت معاه يا بابا
زیبا و مغرور ای بابا و چشمانش دریاست ای بابا و غرق آن ها شدم
عذبني جفاه يا بابا ، كحيل العين يا بابا ، أخذ قلبي الى فين يا بابا
قهرش مرا آزار می دهد ای بابا ، چشم سر مه زده ، دلم را به کجابرد ؟
سيدي واسيني سيدي واسيني ، إحكي و حاكيني إحكي و حاكيني
حرف بزن و مرا به حرف زدن وادار ای آقای من مونسم شو
صبّر لي حالي صبّر لي حالي ، على اللي ناسيني على اللي ناسيني
بر کسی که مرا فراموش کرد صبرم بده

گذشت روزگار

2008-08-13T16:27:00.000-07:00

هر که ناموخت از گذشت روزگار
نیز نیاموزد ز هیچ آموزگار

------------------

حالا فهمیدم به کجا فرار باید کرد. در کدام سرزمین دور افتاده باید درخواست پناهندگی خودم را سادر کنم. کتابخانه با آن کتابهای تاریخش! امروز در هندوستان قدیم و فردا به ایران باستان و پس فردا به پایتخت رومیان. من باید تاریخ دان شوم، تنها برای سلامتی ذهنی‌‌ام اگر شده. دنبال پول و ثروت نیستم. خیلی‌ وقتی‌ است که با خود وعده دادم که زن و زر و زمین و دیگر از این حرفها را کنار گذارم. نه، من قسمتم در میان گذشته‌ها شناور بودن است! جز این درکار خودم را جای دیگر نمی‌ بینم. فکرش را بکن، اردک خان، استاد تاریخ، نویسندهٔ کتب تاریخی، ساکن کتابخانها. آن که شبانش را با قصه‌های درگزشتگان می‌ گزراند. آن که دخل و خرجش فدای کتاب است و عشقش صفحات نویسندگان. امروز غرق تمدن "هاراپا" و "مهنجو دارو" بودم. در میان جاده‌های صاف و دقیق این شهر‌های بیکس و مرده قدم زدم. با اسکلتهای مدفون شده گپ می‌ زدم؛ حال و اهوالشان را پرسیدم و پندهایشان را به یاد سپردم. ‌ای مردمان مهربان،‌ای فراموش شدگان، مرا در خانهٔ تان راه دهید! در را به روب من نبندید که عصر من عصر تنهای است. مرا تنها نگزارید که جز خاطرهٔ بودنتان کسی‌ به داد من نمی‌ رسد. بگذار که در خنده‌ها و گریه‌ها و اشک و لبخندهای شما شرکت کنم که خودم اشک و لبخند را از یاد بردم، بس در پوچی و بیحسی دست و پا زدم!

حالا می‌ دانم چه کار باید کرد.

زیست باید پست

2008-08-10T13:49:00.001-07:00

گر بدین‌سان زیست باید پست
من چه بی‌شرمم اگر فانوس عمرم را به رسوایی نیاویزم
بر بلند کاج خشک کوچه‌ی بن بست.

گر بدین سان زیست باید پاک
من چه بی‌شرمم اگر ننشانم از ایمان خود؛ چون کوه
یادگاری جاودانه، بر ترازِ بی‌بقای خاک.

----------------

هنوز هیرانم! چرا؟ چرا؟ چرا؟ هنوز نمی‌ دانم که دارم به کجا می‌ روم و چرا. هنوز اندر جستجوی هدفی‌ هستم که اندر پی دریافتنش باشم. به خانه باز گشتن خوب است اما آدم را گاهی‌ اوقات دیوانه می‌ کند. در خانه ماندن، به کتاب خانه رفتن، در آن پیتزا فروشی محلی پیتزای همیشگی‌ را خوردن...

دیگر از نشستن خسته شدم، از بیحالی و بیکاری دلم گرفته است. می‌ خواهم که به سفر برم، خودم، تنهای. می‌ خواهم که بروم به یک کشور دور افتاده، دور از خانه، در میان آدمهایی که زبانشان را بلد نیستم. دوست می‌ داشتم که تا الان کار می‌ داشتم، هدف و دلیلی برای بودن می‌ داشتم. فکر می‌ کردم که این شب تاریک بالاخره یک انتهای داشت، بالاخره می‌ گذشت و من نیز از او می‌ گذشتم. چرا بعد از ۷ سال هنوز دچار همان بحرانها هستم، همان دغدغه‌های خسته کنندهٔ بیمزه؟ می‌ خواهم فرار کنم، می خواهم سوار یک اسب بشوم و به یک دهات کوچک ایرانی فرار کنم، پنهان شوم. دوست می‌ داشتم که زندگی‌‌ام یک زندگی‌ تبیعی می‌ بود، یک زندگی‌ پر از گل و باران و هیوانهای اهلی.

دوست می‌ داشتم هر روز صبح ساعت پنج صبح بیدار می‌ شدم. اصلا نماز صبح چه فایدیی دارد؟ جز این که ما را از خواب بلند کند، و چشمان ما را به سمت خورشید هدایت کند. نماز صبح برای این آمده است که زیبایی‌ سحر را، طلوع را، بیان کند. آمده که آدم لخت و بیمار سر زهر بیدار نشود، به ساعت نگاه نکند و ببیند که روزش هدر شد، عمرش به باد رفت.

ای کاش،‌ای کاش این یک نماز لعنتی را می‌ خواندم!‌ای کاش که طلوع امروز را از دست نمی‌ دادم، سر زهر کسل و بدهال از خواب بلند نمی‌ شدم. هر روز با خود می‌ گویم : فردا، فردا، فردا همه چیز درست می‌ شود، همه چیز سر جای خودش باز می‌ گردد. اما فردا می‌ آید و باز همان حال و اوقات گند بر سر و جانم چسبیده. اما نه، "زیست باید پست"، باید ادامه داد. باید با تاریکی جنگید و شکستش داد. باید یک جوری با این زندگی دیوانه کنار بیایم. حالا یه فکری به حالش می‌ کنم.

سرزمین همهٔ مان

2008-08-08T13:19:00.000-07:00

بی آشیانه گشتم
خانه به خانه گشتم
بی تو همیشه با غم
شانه به شانه گشتم

خوب، امروز آخرین روز کار تابستان من است. هیچ نمی دانم چه فکر کنم چه فکر نکنم. بعد‌ها اثر تجربیات این تابستان را در زندگیم خواهم دید. با دانشجویان افغعانی صحبت‌های بسیاری داشتم این تابستان .به قصه هایشان را که گوش می‌‌دادم، با خود فکر می‌‌کردم که چه قدر وضع ما ایرانیان نسبتا خوب است. فکرش را بکن; از زمان جنگ شوروی که سال ۱۹۷۹ میلادی آغاز شد تا ۲۰۰۹ می شود ۳۰ سال جنگ پشت سر هم. چند نسل در افغانستان جز جنگ چیز دیگری نمی‌‌شناسند. یک دوست افغانی با تاسف گفت که احساس می کرد که مردم میهنش، در اثر جنگزدگی، به حیوان حشی تبدیل شده بودند. گفت که اگر امیدی برای کشورش باشد، قدم اول پروراندن انسانیت در وجود ملتش خواهد بود. با یک متخصص دیگری که صحبت کردم به من گفت که در بهترین حالت، افغانستان ۲۰ سال دیگر تازه می شود مثل پاکستان امروز. ما ایرانیان موظف هستیم که همسایگان خوبی‌ باشیم، و برادران و خواهران داغ دیدهٔ افغانی مان را آزار ندهیم و با کینه و نژادپرستی رفتار نکنیم.

چه امن عیش؟

2008-08-05T07:48:00.001-07:00

مرا در منزل جانان چه امن عیش چون هر دم
جرس فریاد می‌ دارد که بر بندید مهمل ها

خوب، دیگر تولدم گذشت. وارد آن دنیای ۲۱ بودن شدم. دیروز به "نو یورک" رفتم، ساختمان‌ها را دیدم، مردمان را دیدم. در میان آن جمعیت بی‌ نذیر قدم زدم و یک بند با خود فکر می‌ کردم که چه قدر ما انسانها هم دیگر را فراموش می‌ کنیم; در حالی‌ که همهٔ مان تجربه هایی‌ را طی‌ کردیم که بی‌ گمان باید ما را به هم نزدیکتر می‌ ساخت.

تابستان اندک اندک به پایان می‌ رسد. اندک اندک بند و بساطم را جمع خواهم کرد و به مدرسه باز خواهم گشت. به دانشگاه; آن سرزمین پندار و اندیشه، آن جزیرهٔ تفکر در دنیای که هیچ به خودش یا دیگران فکر نمی‌ کند. کار کردن این تجربه را به من داد. با چشم خود دیدم که چه قدر مردم در دنیای مثلا هقیقی وقت فکر کردن ندارند. اگر آدم هقیقت یافتن را بزرگ‌ترین هدف زندگی‌ بداند، یعنی اغلب آدم‌ها هر گز در مسیرش شروع به قدم زدن نخواهند کرد. در عین حال، ممکن است که زیستن هقیقتهایی را به انسان می‌ رساند که پنداشتن هر گز کشف نخواهد کرد.

پری روز فیلم "هامون" را دیدم. لذت بردم، و به فکر عمیق اندر شدم. همید هامون شخص بدبینی نبود، فقط خود را در شرایط بدی پیدا کرده بود و نمی‌ دانست چه گونه با آن شرایط کنار بیاید. به یک مرشد نیاز داشت اما مرشدش مثل خودش داقدیده بود، گر چه به هقیقتهای رسیده بود. هامون، تا حدی مثل خودم، هنوز زندگی‌ در عصر مدرن را نیاموخته بود. زیستن مشکل است و همه از عحده‌اش بر نمی‌ آیند.

دولت مستعجل

2008-07-31T00:07:00.000-07:00

راستی خاتم فیروزه بواسحاقی
خش درخشید ولی دولت مستعجل بود
-----------------------

آری! این تابستان چگونه گذشت، چه سریع. چه جور ناجوانمردانه گذشت که هیچ متوجه‌اش نشدم. حالا می‌ خواهم به دانشگاه برگردم و ماندم که این سفینهٔ من چه طور بی‌ لنگر به راه خود ادامه دهد. هیچ چیز معلوم نیست، واضح نیست، روشن نیست. شاید هم در اثر این همه فلسفه خواندن، مغزم دیگر درست کار نمی‌ کند، دیگر مثل آدم عادی نمی‌ تواند بر روی ریزه کاری‌های زندگی‌ تمرکز کند.

اما با این همه هیجان و اضطراب، هنوز در دل خود یک آرامش عجیبی حس می‌‌کنم. انگاری که هر چه که اتفاق بیفتد، هنوز می‌‌سازم و میروم به سمت آیندهٔ روشنتر. گر انسان دلش پاک باشد، روحش شاد باشد، و با دیگران مهربان باشد، هیچ دلیلی برای ترس و بیم نخواهد داشت. و من، به قول شاعر سواحلی، mpenda msema kweli، یعنی یک عاشق و یک جویندهٔ حق هستم. آدم در دنیا اخلاقش در درجهٔ اول مهم است، و بعدا مقام زندگیش و آن چه که دیگران فکر می‌‌کنند. "تهیرو والو وار،" شاعر محبوب قوم تامیل می‌ فرماید:

உலகத்தோடு ஒட்டவொழுகல்பல கற்றும்
கல்லார் அறிவிலாதார்

آن کس که نیاموخت چه گونه به نحو مسالمتامیزی با دنیای دور و ورش زندگی‌ کند، گرچه علم بسیاری کسب کرده، هیچ چیزی را درست نیاموخته است.

۲۱ سال

2008-07-30T08:16:00.000-07:00

۲۱ تولد خود را هفتهٔ آینده جشن خواهم گرفت. ۲۱ سال است که من بر روی این زمین راه رفتم. بیش از دو دهه. بچگی‌ام را در پایتخت تکساس گذراندم. یادش بخیر آن روز ها، آن رطوبت سنگین هوا، آن باران‌های که به قول آمریکایی ها، "مثل سگ و گربه از آسمان می‌‌بارید." خوب یادم است که در هنگام این بارانها یک مایو پا می‌‌کردم و با دوستانم می‌ دویدیم دور محلمان. چتر‌هایمان را باز می‌‌کردیم و درونشان می‌‌نشستیم. جیق و داد می‌‌زدیم، شنا می‌‌کردیم در پیاده رو‌هایی‌ که، پر شده از باران، مثل رودخانه‌های کوچک شده بودند. مادر و پدرم بادکنکهای بزرگ را پر از آب می‌‌کردند و از بالای پشتیبان بر سر ما می‌‌انداختن; نارنجکهای پر از ذوق و عشق و شادی. هیچ برایم مهم نبود سرما بخورم یا نخرم، خیس شوم یا نه شوم. تنها لذت بردن از زیستن مطرح بود، فقط بودن در آن عالم بهشتصفت. اگر دلیلی برای زندگی وجود دارد، بی‌گمان تجربه کردن دوران کودکی، و نیز تقویت آن در کودکان دیگر است.

ظلمت رمیده

2008-07-29T14:17:00.001-07:00

از ظلمت رمیده خبر می‌ دهد سحر
شب رفت و با سپیده خبر می‌ دهد سحر
از اختر شبان رمهٔ شب رمید و رفت
از رفته و رمیده خبر می‌ دهد سحر
--------------------------

پاشو، برخیز. مگذار نامیدی ذره ذره زندگیت را به باد دهد. از دی که گذشت یاد نخواهم کرد، به فردا که نیامده است فریاد نخواهم سرود. خیام خودمان فرمود "حالی‌ خوش باش و عمر بر باد مکن"، و ما نیز بر باد نخواهیم کرد. افسردگی ها، نابسامانی‌ها پاره ی از زندگانی‌ است. زندگانیی که "خواه تیره، خواه روشن، هست زیبا، هست زیبا، هست زیبا." آن عمر و اوقات و لحظات از بین رفته‌ام را پس نخواهم گرفت. اما می‌ توانم لحظات آیندهٔ خود را پر از شادی، پرکاری و امیدواری سازم. و با خود وعده می‌ بندم که همین طور شود. بالاخره در پایان هر شب تاری، یک طلوع تلارنگ منتظر است. شاید امشب به دل خون جگر داشته باشم، اما امید فردای دگر نیز دارم و این امید است که به نوشخند جوشن این شب را زنگور خواهد زد.

این وصل را هجران مکن

2008-07-29T09:06:00.000-07:00

ای خدا این وصل را هجران مکن
سرخوشان عشق را نالان مک
باغ جان را تازه و سرسبز دار
قصد این مستان و این بستان مکن
------------------------

میگویند "دوری و دوستی"، و شاید هم حرف حساب همین است. اما دوری از ایران، از وطن، از مردمان مهربانش، بسیار دشوار است. من نه در آن دیار به دنیا آمدم، و نه برای مدتهای زیادی در آنجا زندگی کردم. چرا هر روز احساس فراقت در دلم جا پیدا کرده است؟ برای چه به یک مردمانی، به یک مملکتی دل بستم که تا به حال خوب او را نشناختم؟

از سفر به ایران می‌ ترسم. نکند که آن طوری که خاجه فرمود، "عشق آسان نمود اول، ولی‌ افتاد مشکل ها." نکند که این همه وقت برای خودم یک تسویری از این مردم برای خودم کشیدم که هیچ رابطه‌ای با هقیقت ندارد. ایران تنها جزیرهٔ آرامش من است. تنها جایی که هنگامی که به او فکر میکنم، دلم آن احساس شوم تنهایی و غربت را نمی‌کشد. واقعا که "اگر ایران نباشد تن من مباد".

از بچه گی تمامی آرزوی من بازگشت به آن سرزمین بوده است. نکند دیگر آن سرزمینی نباشد که در کوچه پس کوچه‌هایش می‌گشتم. آن سرزمین پر از بستنی"میهن"، یخ در بهست، پفک نمکی و چادر‌های گل گلی. نکند مردمانش خودشان مثل خودم غریبه شدند، و آن هم در خانه‌های خودشان. خدایا، این مردمان خونگرم و مهربان را حفظ کن. گرسنه‌هایشان را سیر کن. اندوهگین‌هایشان را شاد کن. خدایا این "وصل را هجران مکن"، و تاریکی ظلمات و تزویر و ریا را از ما دور ساز.

ما ز بالاییم

2008-07-28T10:02:00.000-07:00

ما ز بالاییم و بالا می‌ رویم
ما ز دریاییم و دریا می‌‌رویم
ما از آنجا و از اینجا نیستیم
ما ز بیجاییم و بیجا میرویم

---------------------------

من کجا هستم و به کجا میروم؟

آیا هیچ معلوم هست که زندگی دارد مرا به کدام طرف میکشد؟

من روز‌های بسیاری را طی‌ می‌کنم که وقت خواب هیچ نمیدانام که آن روز چه کار کردم و چه کار نکردم. روزها زود میگذرند و من به

راحتی‌ در هول و هوش زندگی‌ خود را گم می‌کنم. خدا میداند که تنهایی بد دردیست و من این درد را خوب چشیدم

زمانی‌ بود که با خود فکر می‌کردم که زهد و خلوت دراویش باعث خشبختیم میشد، و مرا مجبور میکرد که خودم را بهتر بشناسم. اما

اکنون متوجه میشم که اصلا این طور نیست. نه تنها آدم در تنهایی‌ به خود شناسی‌ بهتر نمیرسد، بلکه خود را گم می‌کند. نه، آنکه من به دنبالش هستم تنهایی‌ نیست، رفاقت است، صحبت است با دوستان خونگرم و زنده

!حبس در سلول انفرادی تنبیه و شکنجه است برای زندانیان. به قول فروغ، "باز زندانبان خود " شدم، و آن وقت هم چه زندانبان بیرهمی

این گونه نمی‌شود زیست

خدا را شکر که در طول اقامتم در واشنگتن خوب توانستم که با دوستان مهربان گفتمانهای مفیدی داشته باشم. اما همراه این شکرگذاری

احساس ترس و وحشت هم درونم زنده است، ترس از بازگشتن به شهر کوچک خودم، ترس از تنهایی‌ مکرر